Werkkledij breekt uit haar traditionele keurslijf

Het verwachtingspatroon rond werkkledij is de voorbije jaren stevig opgeschud. Naast slijtvastheid en – uiteraard – bescherming wegen ook de verhouding tussen verschillende vezels, de rekbaarheid van stoffen en de constructie van kledingstukken almaar zwaarder door. Tegelijk wil het oog ook wat. De sobere werkoutfits van weleer worden ingeruild voor modieuze snitten en een ruimer kleurenpalet.

Afgestemd op elke lichaamszone

Zakken, knieën en mouwen krijgen tijdens het werk flink wat te verduren. Kledingstukken worden daarom vaak plaatselijk verstevigd met slijtvastere materialen. Ripstop is bijvoorbeeld een polyester-katoenweefsel met een rasterstructuur die voorkomt dat kleine scheuren verder uitscheuren. Cordura duikt geregeld op bij holster- en kniezakken. Kevlar wordt dan weer verwerkt in zones die extra weerstand tegen slijtage of snijbeschadiging vergen. Welke versteviging wordt gekozen, hangt af van de belasting die het kledingstuk moet doorstaan.

Een stevige stof mag de drager uiteraard niet in zijn bewegingen hinderen. Daarom bevatten veel werkbroeken stretchmateriaal ter hoogte van het zitvlak, de knieën en het kruis. Bij 2-way stretch rekt de stof in de lengte of de breedte, terwijl 4-way stretch in beide richtingen meegeeft. Ook voorgevormde onderdelen komen vaker voor. Aangepaste taillebanden houden de broek beter op haar plaats, terwijl voorgevormde knieën en aangepaste mouwen en schouders meer ruimte laten bij bukken, hurken of werken boven het hoofd.

Drielagensysteem bij koud weer

Tijdens koude periodes blijft het drielagensysteem een gangbare manier om werkkledij op de omstandigheden af te stemmen. De basislaag voert vocht weg van de huid, de middenlaag houdt lichaamswarmte vast en de buitenlaag beschermt tegen wind en neerslag. Afhankelijk van de werkintensiteit en de weersomstandigheden kan de drager lagen toevoegen of weglaten.

Basislaag

Een aansluitende basislaag dicht op het lichaam zorgt ervoor dat alle lichaamswarmte en het transpiratievocht snel naar buiten kunnen. Dankzij vochtregulerende stoffen blijft de huid tijdens het werken droog en koelt de arbeider niet snel af. Thermisch ondergoed leent zich daar goed toe. De ademende stoffen voeren het vocht af, terwijl de aansluitende, naadloze pasvorm hinderlijke plooien en wrijving beperkt. Thermische shirts en broeken zijn verkrijgbaar in verschillende uitvoeringen, met een uiteenlopende verhouding tussen isolatie en ventilatie. Sommige fabrikanten verwerken ook extra wol in zones waar het lichaam sneller warmte verliest.

Middenlagen moeten warmte vasthouden zonder de afvoer van transpiratievocht te hinderen

Middenlaag

Middenlagen houden de drager warm en voeren het vocht uit de basislaag verder af. Tegelijk schermt ze af tegen de koude buitenlucht; tussen de vezels blijft een isolerende luchtlaag zitten die de lichaamswarmte vasthoudt. Geschikte materialen zijn onder meer fleece, microfleece, dons en wattering, eventueel in een winddichte uitvoering. Synthetische stoffen die onvoldoende ademen, zijn dan weer minder geschikt.

Als middenlaag wordt geregeld geopteerd voor een werkvest en -broek uit één stuk. Een overall of bodybroek houdt de warmte goed vast, maar kan de bewegingsvrijheid enigszins beknotten, vooral bij werk boven het hoofd. Er bestaan overalls in verschillende uitvoeringen, waardoor hij zowel in de zomer gedragen kan worden als in de winter boven thermisch ondergoed. Uiteraard blijven ook een aparte werkvest en -broek populair.

Toplaag

De toplaag vangt vooral de weersinvloeden op, zoals regen, sneeuw en wind. Op koude dagen komt een winterjas van pas, met een wind- en waterdichte buitenzijde en voldoende ademend vermogen. Bij aanhoudende regen is een regenjas, eventueel met een ingeritste fleecevest, in combinatie met een regenbroek aangewezen. Droog weer laat dan weer ruimte voor een softshelljas. Die is licht van gewicht, droogt snel en houdt wind en lichte neerslag tegen, zonder aan draagcomfort in te boeten.

High-visibility 

Wisselende lichtomstandigheden, neerslag en beperkt zicht maken het voor onder andere bestuurders en machinisten moeilijk om mensen op een werf tijdig op te merken. High-visibility werkkleding, ook wel signaalkleding genoemd, verkleint dat risico door het gebruik van fluorescerende en reflecterende materialen. Fluorescerende kleuren zorgen overdag en bij schemerlicht voor een groter contrast met de omgeving. Reflecterende stroken kaatsen op hun beurt licht terug naar de bron, zoals de koplampen van een voertuig. Beide hebben dus hun eigen functie en complementeren elkaar.

De norm EN ISO 20471 legt vast aan welke eisen signaalkleding moet voldoen. Er worden drie klassen onderscheiden op basis van de minimale oppervlakte aan fluorescerend en retroreflecterend materiaal. Hoe hoger de klasse, hoe groter de zichtbaarheid van de drager. De vereiste klasse hangt af van de werkomgeving en de bijbehorende risico's.

Katoen krijgt gezelschap

Traditioneel katoen blijft een klassieker voor T-shirts en polo’s, maar krijgt tegenwoordig vaker gezelschap van andere materialen. Gerecycled polyester, biologisch katoen en Tencel duiken op in steeds meer collecties. Ook bamboe vindt gretig zijn weg naar werkkleding. De antibacteriële eigenschappen ervan helpen onder meer ongewenste geurtjes te beperken.

Zelfs stoffen met antistatische en vlamvertragende eigenschappen worden steeds soepeler

Diversiteit in stofeigenschappen

Minstens even bepalend is de samenstelling van de stoffen en de eigenschappen die ze aan de drager meegeven. Stretchvezels geven meer bewegingsvrijheid, vochtregulerende materialen voeren transpiratie af en slijtvaste garens verhogen de weerstand tegen intensief gebruik. Na herhaaldelijk wassen moeten stoffen hun vorm, kleur en functionele kwaliteiten zo goed mogelijk behouden. De rekbaarheid laat bovendien toe om de snit beter af te stemmen op uiteenlopende lichaamsvormen.

Ook stoffen met antistatische en vlamvertragende eigenschappen hoeven niet langer zwaar of stug aan te voelen. De vereiste bescherming blijft uiteraard vooropstaan, maar sluit een soepele stof en voldoende bewegingsruimte niet uit.

Workwear krijgt lifestyle-uitstraling

De grens tussen werk- en vrijetijdskledij is de voorbije jaren merkbaar vervaagd. Steeds meer gebruikers — en dan vooral de jongere generaties — willen geen compromis meer sluiten tussen bescherming en uitstraling. Werkkledij evolueert naar sportieve outfits met een slankere pasvorm en meer oog voor afwerking. Die verschuiving is al enkele jaren aan de gang, maar zet zich steeds nadrukkelijker door.

Populairste kleuren en designs

Die veranderde mindset is eveneens merkbaar in de kleurkeuze. Naast zwart, donkerblauw en groen verschijnen olijfgroen, terracotta en zandbeige in de collecties, vaak aangevuld met antraciet of wit. Felle kleuren blijven meestal beperkt tot specifieke details, bijvoorbeeld voor veiligheidsmarkeringen of de herkenbaarheid van een bedrijfslogo. De voorkeur gaat vaker uit naar combinaties die rustig ogen en minder nadrukkelijk als werkkleding herkenbaar zijn.

Qua design zien we een duidelijke verschuiving richting minimalisme. Strakke snits, subtiele logo-plaatsing en een cleane uitstraling spreken meer aan dan drukke prints.

Vervrouwelijking

De vrouwelijke lichaamsbouw is lange tijd ondergesneeuwd gebleven. Veel modellen vertrekken nog steeds van mannelijke maten, met pasvormproblemen tot gevolg. Omdat vrouwen doorgaans smallere schouders en een andere verhouding tussen taille en heupen hebben, kan overtollige stof ter hoogte van de schouders en taille hinderlijk zijn of ergens achter blijven haken, terwijl de ruimte aan de heupen net tekortschiet. Fabrikanten proberen die verschillen op te vangen met aparte damesmodellen, aangepaste maattabellen en specifieke snitten.

Met medewerking van Belconfect, Dassy, Delta Plus, Fristads, Milwaukee, Sioen & SYNQ® workwear, Rox en VIP Safety